ความน่าเชื่อถือและความซื่อสัตย์ เป็นคุณธรรมอันดีงามของประชาชาติจีน และเป็นบรรทัดฐานของสังคมจีนมาตั้งแต่สมัยโบราณ แต่ทุกวันนี้ กลับค่อยๆ ห่างไกลไปจากชีวิตของชาวจีน เมื่อเร็วๆ นี้ สภาสังคมศาสตร์จีนประกาศ"สมุดปกสีน้ำเงินว่าด้วยสภาพทางจิตของสังคมจีน"โดยชี้ให้เห็นว่า บรรยากาศแห่งความไม่ไว้วางใจในสังคมจีนนับวันเพิ่มมากขึ้น คะแนนเฉลี่ยด้านความน่าเชื่อถือของสังคมเป็นเพียง 59.7 คะแนนเท่านั้น ซึ่งถือว่าเป็นสังคมที่ขาดความน่าเชื่อถือและความไว้วางใจมากพอสมควรแล้ว ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า ความน่าเชื่อถือของสังคมตกต่ำถึงขีดอันตรายแบบนี้ จะก่อให้เกิดการปะทะในสังคม สังคมจีนกำลังเผชิญกับวิกฤตความไว้วางใจที่ไม่เคยมีมาก่อน

เมื่อเร็วๆ นี้ สภาสังคมศาสตร์จีนได้สำรวจความคิดเห็นต่อความน่าเชื่อถือในสังคมของชาวเมืองปักกิ่ง เซี่ยงไฮ้ เจิ้งโจว อู่ฮั่น กว่างโจวและเมืองอื่นๆ ทั้งหมด 7 เมือง รวม 1,900 คน ปรากฏว่า คะแนนเฉลี่ยเป็นเพียง 59.7 คะแนนเท่านั้น ซึ่งแสดงว่าชาวเมืองเหล่านี้ส่วนใหญ่เห็นว่าสังคมจีนขาดความน่าเชื่อถือและความไว้วางใจกันค่อนข้างมาก ยกตัวอย่างเช่น ชาวเมืองดังกล่าวกว่า 70% ไม่ไว้วางใจคนแปลกหน้า และเห็นว่าภาคธุรกิจขาดความน่าเชื่อถือมากที่สุด ขณะเดียวกัน ความเชื่อถือกันระหว่างประชาชนกับเจ้าหน้าที่และหน่วยงานภาครัฐ ตำรวจและแพทย์นับวันน้อยลงเรื่อยๆ

การขาดความน่าเชื่อถือของสังคมจีน ตัวอย่างที่เห็นชัดที่สุดคือ เกิดวิกฤตความไม่ไว้วางใจระหว่างกัน แต่ก่อนคนที่อาศัยอยู่ในชุมชนเดียวกันมักให้ความช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ว่างๆ ก็ไปมาหาสู่กันและเยี่ยมเยือนกันบ่อยๆ หากบ้านไหนผู้ใหญ่กลับไม่ทัน ลูกก็จะไปทานข้าวข้างบ้าน บ้านไหนทำอาหารอร่อยๆ มักจะนำไปแบ่งให้กับเพื่อนบ้าน หากข้างบ้านมีแขกมาเยี่ยม แต่เผอิญเจ้าของบ้านไม่อยู่ เพื่อนบ้านก็จะเชิญแขกไปนั่งเล่นที่บ้านตัวเอง คนจีนจึงมีสำนวนว่า"หย่วนชินปู้อยู๋จิ้นหลิน"แปลว่าญาติห่างๆ สู้เพื่อนบ้านไม่ได้ แต่ทุกวันนี้ย้ายมาอยู่เป็นเพื่อนบ้านนานแล้วก็ยังไม่เคยเข้าหากัน แถมพบกันแล้วหน้าตาเฉยทำเป็นไม่รู้จักกันก็เยอะแยะไป นอกจากนี้ อยู่กันหลายปีแล้วยังไม่ทราบว่าเพื่อนบ้านแซ่อะไร มิหนำซ้ำบางทียังทะเลาะกัน กระทั่งตีกันเพราะความไม่พอใจกันในเรื่องเล็กๆ น้อยๆ

หลายๆ คนมีความรู้สึกว่า มีเพื่อนเยอะ แต่ไว้ใจไม่ได้สักคน เพราะเพื่อนๆ ในที่ทำงานเดียวกันยากมากที่จะกลายเป็นเพื่อนแท้ที่รู้ใจ ทันทีที่ประสบปัญหาเกี่ยวกับผลประโยชน์ เพื่อนอาจกลายเป็นคู่อริ และ"เพื่อนดี"ก็อาจดีแต่ตอนร่วมสุขเท่านั้น เมื่อพบความทุกข์ยากเพื่อนๆ อาจหนีหายไปไกลๆ ด้วยข้ออ้างต่างๆ นานา ที่ร้ายกว่านั้นคือ ยิ่งเป็นเพื่อนสนิท ยิ่งถูกต้มตุ๋นหลอกลวงเป็นคนแรก ผู้เชี่ยวชาญด้านจิตวิทยาชี้ให้เห็นว่า การ "เฉือนเพื่อนสนิท"เกิดขึ้นบ่อยๆ แสดงว่าความน่าเชื่อถือในสังคมลดลงเหลือน้อยที่สุดแล้ว นอกจากนี้ ลูกกับพ่อแม่ พี่กับน้องกลายเป็นคู่แค้นคู่อาฆาตกันเพราะการแย่งชิงสมบัติและมรดก ก็เกิดขึ้นถมเถไป สมาชิกครอบครัวแทนที่จะมีความสัมพันธ์เหนียวแน่นและมีความไว้วางใจมากที่สุด กลับกลายเป็นคนที่ห่างเหินกันมากที่สุด